İçeriğe geç
TR
Temizlik ve Düzen

Arap Sabunu ile Temizlik: Nerelerde ve Nasıl Kullanılır?

Arap sabunu ile temizlik nasıl yapılır? Yer silme, leke, mutfak ve bitkilerde kullanımını, doğru oranları ve dikkat edilecek yüzeyleri öğrenin.

Yeşil Köşe Editörü · · 5 dk okuma

Raflarda dizili geleneksel sabun kalıpları

Arap sabunu ile temizlik, yağ asitlerinden oluşan sade bir sabunla ev yüzeylerini, yer ve bulaşıkları sert kimyasallar olmadan temizlemenin ucuz yoludur. Rendelenip suda eritilen sabun yer silmede, mutfak yüzeylerinde, çamaşır ön yıkamasında ve hatta bitki yapraklarında kullanılabilir. Bu yazıda arap sabununun ne olduğunu, hangi yüzeyde nasıl kullanılacağını ve nerede kullanılmaması gerektiğini bulacaksınız.

Arap Sabunu Nedir?

Arap sabunu geleneksel olarak bitkisel yağlardan, genellikle zeytinyağı ya da palmiye ve benzeri yağlardan üretilen, katkısı az sade bir sabundur. Yapısında deterjanlardaki gibi çok sayıda sentetik madde bulunmaz. Ürün markasına göre bileşim değiştiği için paketin üzerindeki içeriğe bakın.

Sabun doğal temizlik maddesi midir sorusunun cevabı kısmen evettir: bitkisel yağdan elde edilir ve suda kolayca ayrışır. Ancak "doğal" demek her ortamda zararsız demek değildir. Doğaya karışırsa fazla sabun suyu su canlılarına zarar verebilir; gözle temas ve yutulması da sorun yaratır. Sabun, yağı ve kiri suyla birlikte sürüklenebilir hale getirir. Sert suda (kireç oranı yüksek suda) sabun köpüğü azalır ve yüzeyde beyaz tortu bırakabilir. Türkiye'nin kireçli su bölgelerinde durulamayı bol suyla yapmak gerekir.

Mavi zeminde sabun köpüğü kabarcıkları
Sabun, yağı ve kiri suyla birlikte sürüklenebilir hale getirir. · Fotoğraf: StillWorksImagery / Pixabay

Temel temizlik karışımı

  1. Sabunu rende ya da bıçakla ince talaş yapın.
  2. Litre başına 1–2 yemek kaşığı rendelenmiş sabunu sıcak suda (kaynar değil, elinizin dayanabileceği sıcaklıkta) eritin.
  3. Karışımı soğutun. Kıvam koyulaşırsa biraz su ekleyin.
  4. Kapaklı bir şişede saklayın, kullanmadan önce çalkalayın.

Bu karışım kısa sürede jelleşebilir; bu doğaldır. Her kullanımdan önce biraz ılık su ekleyip çalkalayın. Pişirme kaplarında kullandığınız aletlerle karıştırmayın.

Ev Temizliğinde Kullanım

Arap sabunu ile hangi alanların temizlenebileceğini sıralayalım.

Arap sabunu ile yer silme

Kova içindeki ılık suya bir yemek kaşığı sabun karışımı ekleyin ve paspasla silin. Köpük az olduğu için ayrıca durulamak gerekir; temiz suyla ikinci bir silme yapın. Parke ve laminat zeminlerde fazla su kullanmamak için paspası iyice sıkın. Taş ve fayansta sorun çıkmaz; ancak ahşap yüzeylerde sabun kalıntısı mat tabaka bırakabilir, iyi durulayın.

Mutfak ve banyo

  • Tezgâh ve ocak: Sabunlu bezle silin, ardından temiz nemli bezle durulayın.
  • Bulaşık: Yağlı tencereleri sıcak sabunlu suda bekletmek yağı çözer.
  • Lavabo ve küvet: Sabun, kir ve yağı alır ama kireç lekesine karşı yetersiz kalır. Kireç için sirke ile temizlik yazımıza bakın.

Çamaşır ve leke

Yaka kiri ve yağ lekesi gibi lekelerde sabun kalıbını ıslatıp lekenin üzerine sürterek ön yıkama yapabilirsiniz. Bir süre bekleyip normal yıkamaya geçin. Kumaşta renk atma ihtimaline karşı önce görünmeyen bir yerde deneyin. Yağ lekeleri için yağ lekesi nasıl çıkar yazısındaki yöntemlerle birlikte kullanabilirsiniz.

Musluk altında sabunlu ellerle el yıkama
Sabun, yağı ve kiri suyla birlikte sürüklenebilir hale getirir. · Fotoğraf: Couleur / Pixabay

Dikkat edilecek noktalar

  • Mermer ve doğal taş yüzeylerde önce küçük bir alanda deneyin.
  • Boyalı, cilalı ve ahşap mobilyalarda sabunlu su kalıntı bırakır, nemli bezle silip hemen kurulayın.
  • Makinede kullanacaksanız çok köpürebileceğini unutmayın; miktarı düşük tutun.
  • Gözlerinize ve ellerinize temasında bol su ile yıkayın. Hassas ciltte eldiven kullanın.

Bitkilerde Kullanım

Arap sabunu ev bitkilerinde bitki biti ve unlu bit gibi zararlılara karşı da kullanılır. Bir litre ılık suya bir yemek kaşığı rendelenmiş sabun karışımı eklenir, bitkiye püskürtülür ve birkaç saat sonra durulanır. Önce tek yaprakta deneyin ve akşam saatinde uygulayın. Ayrıntılı tarif ve diğer yöntemler için ev bitkileri için doğal böcek ilacı yazımıza bakın.

Sağlıklı yeşil monstera yaprakları
Bitkilere sabunlu su uygulandıktan sonra yapraklar bol suyla durulanmalıdır. · Fotoğraf: mirkostoedter / Pixabay

Balkon bitkilerinde de aynı oranlar kullanılabilir. Yağmur yağacağı günlerde uygulamayın, yoksa karışım yıkanıp gider. Yenilebilir bitkilere (domates, biber, fesleğen) uyguladıysanız hasattan önce bitkiyi bol suyla yıkayın.

Sabun suyunu toprağa fazla dökmeyin. Saksı toprağında sabun kalıntısı birikirse drenajı bozabilir ve kökleri rahatsız eder. Ayrıca kullanılmış sabunlu suyu bahçe bitkilerini sulamak için yeniden kullanmak istiyorsanız ürün içeriğinde çamaşır suyu ya da sentetik deterjan olmadığından emin olun.

Sabunu kullanırken kısa özet

  1. Sabun miktarını az tutun; çoğu işte az sabun yeter.
  2. Köpüğü fazla sevip kullanmayın, durulamak daha zor olur.
  3. Bitkide kullandıktan sonra durulayın.
  4. Sabunu kuru ve havadar yerde saklayın; nemli ortamda yumuşar ve erir.

Sabunla Yapabileceğiniz Ek İşler

Arap sabunu birkaç küçük işte daha işe yarar:

  • El yıkama: Rendelenmiş sabunu eritip pompalı şişede sıvı sabun olarak kullanabilirsiniz. Ellerde hassasiyet varsa cildi kurutabileceğini unutmayın.
  • Fırça ve süngerler: Boya fırçası ve makyaj fırçası gibi araçlar sabunlu suyla yıkanabilir.
  • Mobilya silme: Plastik ve lake yüzeyler, seyreltik sabunlu bezle silinip sonra kuru bezle kurulanır.
  • Halı ve koltuk lekesi: Sabunlu su ile hafif lekelere müdahale edilebilir. Ovmak yerine bastırarak çalışın; kumaşın renk atmadığından emin olun.
  • Ayakkabı: Ayakkabı tabanı ve bezi sabunlu fırçayla temizlenebilir.
  • Evcil hayvan eşyaları: Mama kapları ve yatakları sabunlu suda yıkanıp bol suyla durulanabilir.

Sabun seçerken

Alırken içindeki maddeleri okuyun; katkısı az, sade bitkisel yağlı sabunlar bu işler için uygundur. Parfümlü ve boyalı sabunlar bitki yapraklarında ve hassas yüzeylerde istenmeyen iz bırakabilir.

Saklama ve ekonomi

Rendelenmiş sabun kuru bir kavanozda aylarca durur. Sıvı karışımı ise hazırladıktan birkaç gün içinde kullanın, çünkü bekleyince bozulabilir ve kokabilir. Sert sabunu parça parça kullanıp kalan ufak parçaları birleştirip yeniden eritmek, israfı önler.

Sabunun etkisini artırmak için karbonat ekleyebilirsiniz ama oranları kontrol edin. Her iki malzeme de bazik özellik taşır; yüzeyde mat iz bırakabilir. Bu nedenle ilk kullanımda küçük bir alanda deneyin. Diğer doğal temizlik malzemeleri hakkında bilgi edinmek için karbonat ile temizlik nasıl yapılır yazısına bakabilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

Arap sabunu ile yer silinir mi?

Evet. Bir kova ılık suya bir yemek kaşığı sabunlu karışım ekleyip silmek yeterlidir. Sonra temiz suyla bir kez daha silerek kalıntıyı almak gerekir.

Arap sabunu kireç lekesini çıkarır mı?

Hayır, sabun yağı ve kiri çözer ama kireç taşını çözmez. Kireç için sirke ya da limon asidi gibi asidik çözeltiler daha uygundur, ancak mermer ve doğal taşta kullanmayın.

Arap sabunu cilde zararlı mı?

Çoğu kişide sorun çıkarmaz ama sabunlu suyla uzun süre çalışırsanız eller kurur. Eldiven giyin ve bitirince el kremi sürün.

Paylaş:WhatsAppPinterestFacebookX

Yorumlar

Yorumlar yükleniyor…

Benzer yazılar