Leke Çıkarma Sihirbazı
Lekeyi, bulaştığı yüzeyi ve lekenin yaşını seçin; adım adım yöntemi, gereken malzemeleri ve kaçınmanız gerekenleri hemen görün.
Leke çıkarmanın genel kuralları
Hangi leke olursa olsun ilk dakikalar en önemlisidir: lekenin fazlasını kaşıkla kaldırın, sıvıyı beyaz kâğıt havluyla bastırarak emdirin, asla ovalamayın. Ovalamak lekeyi yayar ve liflerin içine iter. Halı ve döşemede her zaman lekenin dışından ortasına doğru çalışın.
Her ürünü (sirke, alkol, hidrojen peroksit, leke çıkarıcı) önce görünmeyen bir yerde deneyin ve birkaç dakika bekleyip renk değişimi olup olmadığına bakın. Az ürünle başlayın, gerekirse tekrarlayın. Bir ürünü denedikten sonra başkasına geçmeden önce yüzeyi suyla durulayın. Giysilerde leke tamamen çıkmadan kurutma makinesine atmayın ve ütülemeyin; kurumadan önce ışıkta kontrol edin. Çamaşır makinesinin kendisinin de temiz olması sonucu etkiler: çamaşır makinesi temizliği rehberimize bakabilirsiniz.
Hangi lekelerde sıcak su kullanılmaz?
Isı birçok lekeyi kalıcı hale getirir. Kan, ter, süt, yumurta ve sütlü kahve ya da çikolata gibi protein içeren lekeler sıcak suyla adeta pişer ve lifle birleşir; bunlarda yalnızca soğuk su kullanın. Kırmızı şarap, meyve suyu, domates sosu, çay, kahve ve çim gibi boyar maddeli lekeler de sıcak suyla kumaşa işler; ilk müdahale her zaman soğuk suyla yapılmalıdır.
İstisnalar azdır: yağ ve tereyağı lekesinde, emici tozla fazlası alındıktan sonra etiketin izin verdiği ılık-sıcak su yağı çözmeye yardımcı olur. Mum lekesinde ise sertleşen mum kazındıktan sonra kalan ince tabaka, kâğıt havlu arasında düşük ısılı ütüyle emdirilir. Yün ve ipek gibi hassas kumaşlarda ise lekeden bağımsız olarak sıcak su hiç kullanılmaz.
Ne zaman profesyonele gitmeli?
Etiketinde “yalnızca kuru temizleme” yazan giysiler, ipek, kaşmir ve antika ya da değerli kumaşlar için ilk denemeden önce kuru temizlemeciye gidin ve lekenin ne olduğunu söyleyin; yanlış bir ev denemesi lekeyi kalıcı hale getirebilir. Yün, el dokuması veya antika halılarda ve geniş lekelerde halı yıkamacıya danışın. Koltuk etiketindeki temizlik kodu S veya X ise suyla denemeyin.
Mermer, traverten ve diğer doğal taşlarda birkaç karbonat macunu denemesine rağmen çıkmayan lekeler ya da parlaklığın gittiği mat izler (asit aşınması) için doğal taş bakım ustasına gidin; bu izler leke değil yüzey hasarıdır. Antika veya lake mobilyalarda cila zarar gördüyse mobilya restoratörüne başvurun. Banyodaki derz lekeleri için fayans arası küf temizliği rehberimiz de işinize yarayabilir.